Kontrowersyjna uchwała Rady Miejskiej w sprawie Studium i MPZP

W dniu 17 grudnia 2020 r. Rada Miejska w Łomiankach przyjęła uchwałę (Nr XXXII/286/2020) w sprawie oceny aktualności Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta i Gminy Łomianki oraz miejscowych planów zagospodarowania  przestrzennego.

Przywoływaną uchwałę podjęto w związku z przedstawieniem przez Burmistrza Łomianek wyników „ Analizy zmian w zagospodarowaniu przestrzennym gminy Łomianki w okresie 2016-2019” (dalej zwaną Analizą). Z mocy art. 32 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (u.p.z.p.) burmistrz zobligowany jest przedłożyć radzie gminy wyniki takiej analizy, co najmniej raz w ciągu trwania kadencji rady.

Pomimo druzgocącej opinii Gminnej Komisji Urbanistyczno-Architektonicznej (GKU-A) i zastrzeżeń radnego p. Adama Salwowskiego co do prawidłowości danych  i ich wybiórczości w dokumencie i konieczności odrzucenia analizy, uchwałę przyjęto 11 głosami, przy 7 przeciw. ( Radny Tomasz H. Dąbrowski glosował telefonicznie przeciw).

Zgodnie z intencją ustawodawcy czynności analityczne wykonywane przez organ wykonawczy gminy powinny mieć charakter permanentny. Ich konsekwencją powinny być szybkie reakcje na nowe uregulowania prawne w zakresie zagospodarowania przestrzennego oraz w sytuacji gdy obserwowane są dynamiczne zmiany w przestrzeni. Powinny one owocować rozstrzygnięciami prowadzącymi do podjęcia w razie konieczności uchwały o przystąpieniu do zmiany studium lub/oraz miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego. Już w trzy miesiące po przyjęciu obowiązującego studium weszły w życie istotne zmiany w postaci ustawy o rewitalizacji. Poszerzyły one obligatoryjny zakres studium, którego obecnie obowiązujący  dokument nie uwzględnia. Ponadto teren gminy Łomianki od wielu już lat poddawany jest silnej presji urbanizacyjnej, czego konsekwencją jest nadpodaż gruntów budowlanych. Ta z kolei rodzi skutki w postaci stale pogłębiających się niedoborów infrastrukturalnych. Dodatkowo w ostatnich latach pojawiły się bardzo poważne kontrowersje spowodowane przez poprzednie władze, które mimo silnego sprzeciwu społecznego forsowały koncepcję budowy tzw. Małej Obwodnicy Łomianek. Kwestia ta została praktycznie pominięta w przedstawionym przez Burmistrza opracowaniu.

Zastrzeżenia Gminnej Komisji Urbanistyczno-Architektonicznej

Poważne zastrzeżenia budzi brak konsultacji projektu uchwały z mieszkańcami, mimo iż wyznacza ona  kierunki polityki przestrzennej gminy. Zabrakło także rzetelnej publicznej informacji na temat toczących się prac oraz dyskusji nad wnioskami z nich płynącymi. Wobec znanych ograniczeń związanych z pandemią cały proces odbył się niezauważenie, niejako obok społeczności mieszkańców Łomianek. Szczególnie niepokojące wydają się być jednak wnioski zawarte w samej uchwale stwierdzające aktualność obecnego studium oraz większości planów miejscowych oraz ich zgodność z u.p.z.p. (sic!). Uzyskały one swój kształt mimo wielu uwag i zastrzeżeń wniesionych przez Gminną Komisję Urbanistyczno-Architektoniczną, w przedłożonej Burmistrzowi opinii. Co warte szczególnego podkreślenia podpisały się pod nią osoby o niekwestionowanym dorobku i wieloletnim doświadczeniu zawodowym. Osoby, które należało uważnie wysłuchać i bezwzględnie zastosować się do ich uwag. Dodatkowo bulwersuje fakt niezamieszczenia tego dokumentu w BIP, mimo iż stanowi on integralną część podjętej uchwały! Uniemożliwia to w praktyce zapoznanie się z zawartymi w niej uwagami GKU-A przez mieszkańców. Z tego choćby względu należy przytoczyć najistotniejsze tezy w niej zawarte.

  1. W omawianej analizie brakuje wniosków, którymi da się uzasadnić postanowienia zawarte w projekcie uchwały. Wnioski te powinny być spójne i jednoznacznie wynikać z przeprowadzonej analizy
  2. Obowiązujące studium nie spełnia wymagań ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w związku z wprowadzonymi do niej zmianami z listopada 2015 r. Jako takie nie powinno być uznane za aktualne i niewymagające zmian. W ocenie jego aktualności pominięto brak nowych wymagań dotyczących uwarunkowań zagospodarowania przestrzennego, w szczególności braku analiz ekonomicznych, środowiskowych i społecznych.
  3. W analizie pominięto ocenę zgodności Planu Zagospodarowania Przestrzennego Województwa Mazowieckiego oraz Strategii Rozwoju Gminy Łomianki na lata 2016-2030 z obowiązującym studium, które powstało przed opracowaniem tych dokumentów. Pominięto także w przeprowadzonej analizie ocenę, w jakim stopniu ewentualne niezgodności powodują konieczność wprowadzenia zmian do studium.
  4. Analiza pominęła aspekty związane z określeniem znaczenia w ograniczeniu lub zakazie zabudowy na terenach objętych formami ochrony przyrody.
  5. Poważne wątpliwości wzbudza fakt pominięcia informacji o obszarach Natura 2000, które wyłączone są z zabudowy.
  6. Analiza wykazuje braki w zakresie oceny stanu elementów środowiskowych poddawanych ocenie oddziaływania na środowisko dokumentów planistycznych, która wynika ze znowelizowanych przepisów prawa wodnego, prawa ochrony środowiska i prawa ochrony przyrody. Dokumenty planistyczne wymagają ponadto rozszerzenia i oceny w aspektach związanych z uwarunkowaniami środowiskowymi koniecznymi do oceny zagospodarowania pod kątem obserwowanych zmian klimatu.
  7. GKU-A wskazuje na podstawowy problem z jakim gmina Łomianki będzie się musiała w najbliższym czasie zmierzyć. Jest nim problem nadpodaży gruntów budowlanych. Podkreśla jednocześnie konieczność przeprowadzenia bilansu terenów przeznaczonych pod zabudowę w ramach ewentualnej zmiany studium. Pogłębionej analizy wymagają konsekwencje jakie z utrwalenia obecnego stanu mogą wynikać na przyszłość.
  8. Zdaniem GKU-A weryfikacji i uszczegółowienia wymagają wnioski przedstawionej analizy dotyczące zapisów Studium w odniesieniu do planów gospodarowania wodami dorzecza Wisły. Brak jest wskazania, które zapisy dotyczą retencji zlewni, zielono-błękitnej infrastruktury, zwiększenia lesistości oraz re-naturalizacji terenów wodno-błotnych, czy też adaptacji do zmian klimatu,
  9. GKU-A wykazała ponadto braki w kluczowych dla oceny aktualności Studium analizach takich jak: – całościowa analiza układu drogowego gminy Łomianki, gruntowna ocena planowanych układów drogowo-ulicznych, przebiegu i parametrów poszczególnych dróg w tym szerokości proponowanych pasów drogowych ze względu na zmianę przepisów dotyczących definicji parametrów technicznych dróg.
  10. Poważne zastrzeżenia GKU-A  w odniesieniu do przedstawionej analizy dotyczą braku spójnego podsumowania, które  powinno wskazać władzom Łomianek w sposób jednoznaczny kierunek dalszych działań, w zakresie programu sporządzania lub zmiany planów miejscowych, a także wytycznych do projektu uchwały w sprawie aktualności Studium i planów. Zastrzeżenia budzi także sposób redagowania dokumentu, który opracowano w sposób mało zrozumiały dla jego adresatów.

Gdzie jest 1226 wniosków mieszkańców?

Zgodnie z treścią Analizy, wykonaną przez pracowników Urzędu Gminy Łomianki, czytamy: „Niezależnie od prowadzonych procedur planistycznych, zgodnie z art. 31 ust. 1 ustawy o planowaniu burmistrz prowadzi rejestr wniosków o sporządzenie lub zmianę planów. Wnioski stanowią wyraz oczekiwań właścicieli nieruchomości … i zasad zagospodarowania wskazanych przez nich terenów”.(str.62)  Podczas sesji 17 grudnia 2020 roku pracownik urzędu zapewniał, że wszystkie wnioski mieszkańców zostały poddane skrupulatnej analizie. Ku naszemu zdziwieniu, urząd gminy w Analizie (zał. 1 do uchwały) twierdzi, iż w okresie od 1 stycznia 2016 r. do 31 grudnia 2019 r. do Urzędu Gminy wpłynęły zaledwie 404 wnioski złożone przez 268 podmiotów, co przy populacji 27,2 tys. mieszkańców, jest to ok. 3% mieszkańców.  

Dziwi nas postawa i niefrasobliwość radnych, a przede wszystkim Komisji Planowania i Zagospodarowania Przestrzennego, którzy jeszcze nie tak dawno byli świadkami sprzeciwu społecznego podczas uchwalania MPZP Dziekanowa Polskiego i Nowego w latach 2017 – 2018. W przedstawionym Radzie Miejskiej dokumencie brak jest 1226 wniosków od 412 podmiotów złożonych w latach 2017-2018 tylko do 8 MPZP Dziekanowa.

Poniżej przedstawiamy radnym zestawienie wniosków, które wykonaliśmy na podstawie MPZP Dziekanowa w latach 2017-2018, gdyż w każdym  zatwierdzonym planie w uzasadnieniu, podaje się liczbę wniosków /i niekiedy podmiotów/ złożonych przez mieszkańców  i dołącza się wykaz  nie uznanych wniosków.

Lp.MPZP konsultacje do 8 planów Dziekanowa w latach 2017-2018Liczba złożonych wnioskówLiczba podmiotów składająca wnioskiLiczba wniosków uwzględnionych
1.Dziekanów Polski Płd-Zach.96471
2.Dziekanów Polski Płd-Wsch.1073
3. Dziekanów Polski Płn. sołectwo133591
4Dziekanów Polski Płn-Wsch.253354
5Dziekanów Polski Płn-Zach.28872brak danych
6Dziekanów Bajkowy31358104
7.Dziekanów Nowy I481017
8.Dziekanów Nowy II857410
9.Ogółem wniosków1226412141

Stwierdzamy, iż przedstawione w zał. 1 do uchwały dane na str. 32 i od 63 do 93 dotyczące lat 2016-2018 nie są prawdziwe . W latach 2016-2018 uchwalono aż 29 planów, a wg dokumentu stanowiącego podstawę do podjęcia w/w uchwały zgłoszono tylko 62 wnioski/4+12+46/ mieszkańców tj. jest po 2-3 do każdego planu. To jest oczywistą nieprawdą. Zachodzi pytanie, co analizowali autorzy zał. nr 1, i gdzie są wnioski mieszkańców? Dlaczego Komisja Zagospodarowania Przestrzennego nie zapoznała się szczegółowo także z tymi danymi skoro znali problem ?

Północny brzeg Jeziora Dziekanowskiego – wolno czy nie wolno?              

Zgodnie z zapisami  Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta i gminy Łomianki zatwierdzonego uchwałą nr IX/90/2015 z 13 sierpnia 2015 roku czytamy:

„W sąsiedztwie Jeziora Dziekanowskiego, z wyłączeniem północnego brzegu, dopuszcza się lokalizację niekubaturowych urządzeń obsługi rekreacji i turystyki, takich jak przystanie, pomosty, miejsca biwakowe, sezonowe parkingi, sanitariaty …” ,

ale:

 Zgodnie z MPZP obszaru północnej części sołectwa Dziekanów Polski, w tekście uchwały czytamy „ dla terenu oznaczonego symbolem ZN4 (północna część Jeziora Dziekanowskiego)  dopuszcza się lokalizację …urządzeń wodnych, tymczasowych obiektów budowlanych związanych ze sportami wodnymi i rekreacją, pomostów – wraz z niezbędnym uzbrojeniem”. (Roz. 7; ust.13, pkt.4b)

Ponadto w MPZP nie sprecyzowano o jakich urządzeniach wodnych jest mowa, ani nie określono „niezbędnego uzbrojenia” – na co zwrócił uwagę też Starosta w opinii do planu/pismo BR.0026.23.2017 z 10.08.2017-uzasadnienie pkt. 3. Obecnie konieczna jest zmiana planu lub Studium.

Układ drogowy gminy i Mała Obwodnica

Gminna Komisja Urbanistyczno-Architektoniczna zwraca uwagę na brak analizy układu drogowego w gminie Łomianki. W pkt. 4 stwierdza, iż „należy dokonać gruntownej oceny planowanych układów uliczno-drogowych, przebiegu i parametrów poszczególnych dróg, w tym szerokości projektowanych pasów drogowych; taka analiza może także zawierać wnioski co do konieczności wprowadzenia zmian do planów miejscowych”. Niestety, takich wniosków w Analizie brak, nie ma także wniosków wprowadzenia zmian w planach miejscowych ze względu na parametry projektowanych dróg. Brak jest także analizy wniosków z konsultacji w sprawie przebiegu tzw. małej obwodnicy śladem Kościelnej Drogi, które odbyły się w marcu i maju 2017 roku. Złożono wtedy ponad 184 wnioski. Analiza ( zał. 1 do uchwały) nie uwzględnia ich. Pominięto także petycję z maja 2018 roku podpisaną przez ponad 580 mieszkańców gminy w proteście przeciwko parametrom tej drogi i poszerzeniu ulicy Rolniczej w Dziekanowie Polskim.

     Droga przez Rezerwat Kiełpiński

Komisja Planowania Przestrzennego opiniująca pozytywnie Analizę  oraz radni przyjmujący dokument zignorowali problem drogi biegnącej przez rezerwat Kiełpiński. Zgodnie z obecnym Studium przez rezerwat biegnie polna droga wzdłuż działki nr 37 o szerokości 4 m, która zwyczajowo była użytkowana przez rolników jako droga dojazdowa do pól, łącząca ul. Brzegową i Rolniczą. Ale, według MPZP Kępy Kiełpińskiej z 2018 r., droga ta ma już szerokość 12 metrów z zaplanowaną przy niej zabudową mieszkaniową.  Powoduje to obawy, że gmina i inwestujący w te tereny mieszkańcy, za wszelką cenę będą chcieli poszerzyć odcinek ca 200 m drogi w rezerwacie, ze szkodą dla środowiska. Tuż obok znajdują się grunty rolne i tereny podmokłe, które przecież można wykupić i wykorzystać do wytyczenia nowej drogi, omijającej rezerwat. Ani Urząd ani radni nie wnioskują o zmianę tej sytuacji i wytyczenie drogi obok rezerwatu.

Podsumowanie

Podsumowując uwagi GKU-A należy uznać, że w świetle uwag zgłoszonych przez GKU-A uchwała w sprawie oceny aktualności Studium oraz planów miejscowych, przyjęta przez Radę Miejską w oparciu o przedstawione przez Burmistrza Łomianek wyniki analizy zmian w zagospodarowaniu przestrzennym w okresie 2016-2019 jest w praktyce niemożliwa do zaakceptowania przez mieszkańców.

   Niemożliwym do zaakceptowania jest bowiem stan, w którym przyjmuje się bezkrytycznie dokument, mimo przedstawienia przez zespół profesjonalistów zasiadających w GKU-A całego szeregu dyskwalifikujących go przesłanek i faktów. Uchwałę podjęto w oparciu o analizy, które nie próbują nawet rozwiązać wielu nabrzmiałych od lat problemów związanych z zagospodarowaniem przestrzennym Łomianek. Mimo wielu obietnic składanych w okresie wyborczym radni wykazali się brakiem odwagi, by zmierzyć się z realnymi problemami dotykającymi mieszkańców. Pikanterii dodaje tej sprawie fakt przeprowadzenia całego procesu analizy obok mieszkańców. Bez jakiejkolwiek próby podjęcia z nimi merytorycznej dyskusji, bez poniformowania społeczeństwa w zakładce Aktualności na stronie urzędu lub w Biuletynie Informacyjnym Miasta i Gminy Łomianki.

Załączniki:

  1. Uchała Nr XXXII/286/2020) w sprawie oceny aktualności Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta i Gminy Łomianki oraz miejscowych planów zagospodarowania  przestrzennego. https://bip.lomianki.pl/bip/prawo-lokalne/uchwaly-rady-miejskiej/2020/10671,Uchwala-Nr-XXXII2862020-Rady-Miejskiej-w-Lomiankach-z-dnia-17-grudnia-2020-roku-.html
  2. Załącznik nr 4 do uchwały – Opinia Gminnej Komisji Urbanistyczno-Architektonicznej https://dziekanowpolski.pl/wp-content/uploads/2021/01/Zalacznik-4.pdf

Dziekanów Polski, 10.01.2021

Opracowanie: Stowarzyszenie Przyjaciół Dziekanowa